24.01.2021

Międzynarodowy Dzień Edukacji

Co prawda w Polsce kojarzymy wszelkie święta związane z edukacją z okresem jesiennym, gdy obchodzimy z jednej strony Międzynarodowy Dzień Nauczyciela (5 października), z drugiej zaś Dzień Edukacji Narodowej (14 października), to kalendarz przychodzi do nas z takim wydarzeniem również teraz, niemal na samym początku nowego roku. 24 stycznia to Międzynarodowy Dzień Edukacji, kolejna, a przy tym zupełnie niebanalna okazja do świętowania. Zwłaszcza, że przekreśla wszelkie granice wiekowe, terytorialne, czasowe czy wyznaczane przez zainteresowania, talenty, wyznanie. W końcu edukacja powinna być dla każdego. Bez wyjątku. 

Jak obchodzić Międzynarodowy Dzień Edukacji?

A skoro niebanalne święto, to i niebanalnie możemy je obchodzić, angażując się w nie całymi rodzinami, w szkołach, przedszkolach, pracy, dyskusyjnych klubach filmowych czy książkowych. Bo jak okiem (lub myślą) sięgnąć, edukacja jako idea, ale też zestaw przeróżnych praktyk i doświadczeń, leży u podstaw wszystkich wynalazków, odkryć, podróży, dzieł kultury. I nie chodzi jedynie o edukację systemową, opartą o działanie instytucji oświatowych, ale też edukację prywatną, wypływających z osobistych zainteresowań i tęsknot do wiedzy oraz umiejętności.
Nie musimy od razu piec tortu i rozwijać serpentyn, by podkreślić symboliczne znaczenie Dnia Edukacji – chociaż oczywiście możemy, nie ma przeciwwskazań, dzieci z pewnością docenią takie starania. Jednak, z racji wciąż obowiązujących obostrzeń, możemy pomyśleć o zabawach i aktywnościach, które zorganizujemy zarówno w trybie offline, jak i online.
Poniższe propozycje zabaw są pomysłami uniwersalnymi, które sprawdzą się w mniejszych i większych grupach, ale mogą zainspirować również do własnych, indywidualnych działań. 

Propozycje

Ciekawostka dnia:
Być może część z nas kojarzy ramki z podręczników szkolnych zatytułowane “Czy wiesz, że…” lub “A to ciekawe”. Być może część z Was albo je omijała, bo trzeba było nauczyć się głównej treści podręcznika lub,przebiegała po nich wzrokiem i pytała się w duchu, czy faktycznie to takie ciekawe, bo w sumie niepotrzebne i oderwane od rzeczywistości.
Zatrzymajmy się i wymażmy wszelkie mało wyraziste wspomnienia związane z ciekawostkami. Dobrze już wiemy, że najlepiej zapamiętujemy  to, za co bierzemy odpowiedzialność i co wzbudza w nas emocje, żywe zainteresowanie, dotyczy czegoś w sposób kontekstowy. Dlatego weźmy ciekawostki w swoje ręce. Rozejrzyjcie się po pokoju, klasie. Przypomnijcie sobie, ostatnią informację, która Was pobudziła, zatrzymała myśli. Od tego zacznijcie zabawę w Domową/Klasową ciekawostkę dnia. Każda osoba z grupy znajduje krótką informację na interesujący temat. Zbierajcie je w jednym miejscu. Pod koniec dnia/tygodnia podzielcie się odkryciami.

* Nie wiecie, jak zacząć? Czym się zainspirować? Zacznijcie zdanie od “Zawsze chciałem/chciałam wiedzieć…” – może dzięki temu przypomnicie sobie, co ostatnio zaprzątało Wasze głowy. 

np. Zawsze chciałam wiedzieć, dlaczego po zbyt długim patrzeniu w słońcu widzę plamy. No właśnie, dlaczego?

Lista kluczowych wynalazków

To spontaniczna, rozbudzająca zabawa. Mamy 3 minuty na wypisanie 5 najważniejszych naszym zdaniem wynalazków. Bez długiego zastanawiania się. Bez przygotowania i sprawdzania informacji w sieci. Każdy zapisuje swoje pomysły na kartce. Dopiero po upłynięciu tego czasu przechodzimy do dyskusji i porównania pomysłów. Teraz możemy też skonfrontować je z wiadomościami znalezionymi w internecie. Okaże się, że zadanie nie jest wcale takie oczywiste! Wręcz przeciwnie, skłania do myślenia. Bo jeśli jako wynalazek/ odkrycie uznamy ideę mycia rąk przez lekarzy, co było jedną z najważniejszych koncepcji ratujących ludzkie życie, to jak porównać ten wynalazek do skonstruowania radia (przyspieszenie obiegu informacji) czy żarówki (wydłużenie czasu pracy i zwiększenie poziomu bezpieczeństwa na ulicach). O, jest o czym rozmawiać. Zauważmy, że to temat niebywale uniwersalny, bo zaangażuje zarówno dorosłych, jak i dzieci, nawet te najmłodsze. 

Abstrakcyjna nauka w konkretnym świecie

Matematyka, biologia, fizyka, a z drugiej strony gramatyka, muzyka Beethovena czy rewolucja… przemysłowa? Dla wielu z nas to świat abstraktu, niby obok, a jednak gdzieś daleko, może trochę przestarzały, może trochę niekonkretny, a może właśnie zbyt usztywniony, zamknięty w ramy teorii lub przeszłości?

Dlatego przybliżajmy abstrakcję do tego, co bliskie nam i dzieciom. To bardzo ważne dla rozwijania zainteresowań i zachęcania do nauki samej w sobie, odkrywania w niej przyjemności. 

Zatem zanim zaczniemy dowodzić, że fizyka jest ważna i ciekawa, bo wystarczy spojrzeć na samolot, by zrozumieć…  sięgnijmy nawet po fragment autobiografii genialnego fizyka Richarda Feynmana, na początku której opowiada o swoich dziecięcych (!) zainteresowaniach i pierwszych próbach młodego wynalazcy. 

Zanim zaczniemy słuchać muzyki klasycznej, przypomnijmy dzieciom, że Beethoven w pewnym momencie stracił słuch, a mimo tego komponował – absolutnie doskonałe dzieła. 

A może kogoś zainteresuje, czemu niektórym włosy puszą się w czasie mżawki, innym natomiast opadają i robią się ciężkie oraz pozlepiane? Tak, to przecież ma jakieś wyjaśnienie, którego świadomość może… przynieść nawet jakąś praktyczną wskazówkę. 

Za miesiąc…

Od wczesnych lat pytamy dzieci, jaki zawód chciałyby wykonywać w przyszłości. Tym razem zastanówcie się, co chcielibyście wiedzieć/umieć za… miesiąc, pół roku, może rok? I nie, nie chodzi o robienie szczegółowego planu rozwoju, ale o zwykłą rozmowę, dzięki której trochę razem pomarzycie, trochę porozmawiacie o zainteresowaniach i talentach, a jednocześnie zaczniecie proces myślowy w swoich głowach. Zwłaszcza, że od ogólnego hasła “chcę wiedzieć, dlaczego liście są zielone” łatwo przejść do kolejnych zagadnień, dzięki którym poszerzamy wiedzę i stajemy się coraz bardziej ciekawi świata. 

Wyzwanie książkowe

To jest świetna zabawa! Można zaplanować wyzwanie na cały rok lub na kilka miesięcy, ważne, by miało zachęcającą formę. Ustalcie, jakie książki każdy przeczyta w wyznaczonym czasie. Nie ustalajcie tytułów. Stworzycie jedną listę dla wszystkich, ale na tyle ogólną, że szybko okaże się, iż każdy przeczyta coś zupełnie innego. 

Książka, której tytuł zaczyna się na literę “Z”

Książka, której okładka jest zielona.
Książka wydana w bieżącym roku.
Książka, której bohaterem jest zwierzę. 

Tak skomponowana lista pozwoli Wam znaleźć coś dla siebie, a potem może wymienić się pomysłami? Wspaniała forma zabawy z okazji Międzynarodowego Dnia Edukacji!

 

Czy można odpoczywać online?

Czy odpoczywanie w świecie przesiąkniętym technologią jest możliwe?

ZOBACZ WIĘCEJ

Rodzina Zajętych uczy się odpoczywać

Odpoczywanie - choć o nim marzymy - wcale nie przychodzi nam tak łatwo.

ZOBACZ WIĘCEJ

Podróże w czasie: kreatywność i technologia

Czy jest miejsce na kreatywność w świecie technologii? Czy to obszar zarezerwowany tylko dla sztuki?

ZOBACZ WIĘCEJ
POWRÓT DO AKTUALNOŚCI